admin گرفتن نفخ حبوبات با یک فوت کوزهگری ساده؛ لوبیا و نخود را اینطور خیس کنید!
اگر بعد از خوردن لوبیا، نخود، عدس یا دیگر حبوبات دچار نفخ و سنگینی شکم میشوید، قبل از حذف حبوبات از برنامه غذایی، روش آمادهسازی آنها را تغییر دهید. خیساندن اصولی، تعویض آب و پخت کامل از سادهترین کارهایی هستند که میتوانند نفخ حبوبات را برای بسیاری از افراد کمتر کنند.
چرا حبوبات نفخ ایجاد میکنند؟
نفخ بعد از خوردن حبوبات اتفاق عجیبی نیست. لوبیا و نخود حاوی فیبر و برخی کربوهیدراتهای پیچیده هستند که بخشی از آنها در دستگاه گوارش به طور کامل هضم نمیشوند. این ترکیبات به روده بزرگ میرسند و توسط باکتریهای روده تخمیر میشوند؛ در نتیجه گاز تولید شده و احساس نفخ، پری یا سنگینی شکم به وجود میآید.
البته میزان این مشکل در همه افراد یکسان نیست. بدن بعضی افراد به حبوبات عادت بیشتری دارد و بعضی دیگر، بهخصوص اگر ناگهان مقدار زیادی حبوبات مصرف کنند، نفخ بیشتری تجربه میکنند. بنابراین هم روش پخت و هم مقدار مصرف اهمیت دارد.
نکته مهم: هیچ روش خانگی نمیتواند تضمین کند که نفخ حبوبات برای همه افراد کاملاً از بین برود. هدف از خیساندن و آمادهسازی صحیح، کاهش عوامل نفاخ و بهتر شدن تحمل حبوبات است.
بهترین روش گرفتن نفخ حبوبات؛ همان روش قدیمی و مطمئن
برای لوبیا و نخود، سادهترین روش این است که حبوبات را از شب قبل خیس کنید. ابتدا حبوبات را پاک کرده و چند بار بشویید تا سنگریزه یا مواد اضافی باقی نماند. سپس آنها را داخل ظرفی بزرگ بریزید و مقدار کافی آب سرد اضافه کنید.
بهتر است حبوبات حدود ۸ تا ۱۲ ساعت در آب بمانند. اگر امکانش را دارید، در طول این مدت یک یا دو بار آب را عوض کنید. صبح، آب خیساندن را کاملاً دور بریزید، حبوبات را آبکشی کنید و با آب تازه برای پخت روی حرارت قرار دهید.
فوت کوزهگری: مهمترین قسمت کار فقط خیس کردن حبوبات نیست؛ آب خیساندن را برای پخت استفاده نکنید. بعد از پایان خیساندن، حبوبات را آبکش و با آب تازه آماده پخت کنید.
حبوبات را با آب سرد خیس کنیم یا گرم؟
برای خیساندن معمولی، آب سرد انتخاب مناسبی است. حبوبات را شب در آب قرار دهید و صبح آب آن را دور بریزید. خیساندن طولانی در آب گرم میتواند باعث تغییر طعم و بوی حبوبات شود، بنابراین برای خیساندن شبانه نیازی به آب گرم ندارید.
روش سریع گرفتن نفخ حبوبات وقتی عجله دارید
اگر یادتان رفته حبوبات را از شب قبل خیس کنید، یک روش سریعتر وجود دارد. حبوبات شستهشده را داخل قابلمه بریزید و مقدار کافی آب اضافه کنید. اجازه دهید آب به جوش برسد و حبوبات چند دقیقه بجوشند. سپس آب را دور بریزید، حبوبات را آبکشی کنید و پخت را با آب تازه ادامه دهید.
این روش برای مواقعی که فرصت خیساندن طولانی ندارید کاربردی است، اما برای لوبیا و نخود، خیساندن معمولی و چندساعته همچنان انتخاب سادهتری است.
برای آبگوشت، قورمهسبزی و آش: اگر از لوبیا یا نخود خشک استفاده میکنید، بهتر است آمادهسازی را از شب قبل انجام دهید تا هم زمان پخت کمتر شود و هم حبوبات بافت بهتری پیدا کنند.
مدت خیساندن انواع حبوبات
همه حبوبات به یک اندازه به خیساندن احتیاج ندارند. لوبیا و نخود معمولاً به زمان بیشتری نیاز دارند، در حالی که عدس و دالعدس به دلیل اندازه و بافتشان معمولاً بدون خیساندن طولانی هم پخته میشوند.
| نوع حبوبات | زمان پیشنهادی خیساندن | نکته |
|---|---|---|
| لوبیا چیتی | ۸ تا ۱۲ ساعت | آب خیساندن را دور بریزید. |
| لوبیا قرمز | ۸ تا ۱۲ ساعت | بعد از خیساندن با آب تازه کاملاً بپزید. |
| لوبیا سفید | ۸ تا ۱۲ ساعت | تعویض آب در زمان خیساندن مفید است. |
| نخود | ۸ تا ۱۲ ساعت | برای نخودهای سفت و قدیمی ممکن است پخت طولانیتر شود. |
| ماش | چند ساعت | معمولاً به خیساندن طولانی نیاز ندارد. |
| لپه | ۲۰ تا ۳۰ دقیقه تا چند ساعت | خیساندن کوتاه در صورت نیاز کافی است. |
| عدس | معمولاً بدون خیساندن | با شستوشو و پخت مستقیم آماده میشود. |
| دال عدس | معمولاً بدون خیساندن | زمان پخت آن نسبتاً کوتاه است. |
فوت و فن پخت حبوبات کمنفخ
آب خیساندن را عوض کنید
اگر نفخ حبوبات برایتان آزاردهنده است، در زمان خیساندن یک یا دو بار آب را عوض کنید. در پایان نیز آب را کاملاً دور بریزید و حبوبات را با آب تازه آبکشی کنید.
حبوبات را خوب بپزید
لوبیا و نخود نباید نیمپز و سفت باقی بمانند. پخت کامل باعث نرم شدن بافت حبوبات میشود و خوردن آنها را راحتتر میکند. البته اگر قرار است حبوبات بعداً داخل خورش یا آش پخته شوند، میتوانید آنها را تا حد نیمپز آماده کنید و ادامه پخت را همراه غذا انجام دهید.
مقدار مصرف را ناگهان زیاد نکنید
اگر معمولاً حبوبات کمی مصرف میکنید، یکباره مقدار زیادی لوبیا یا نخود نخورید. افزایش تدریجی مقدار حبوبات به بدن فرصت میدهد با فیبر موجود در آنها سازگار شود.
غذا را آرامتر بخورید
تند غذا خوردن و بلعیدن مقدار زیادی هوا هم میتواند احساس نفخ را بیشتر کند. غذاهای حاوی حبوبات را آرامتر بخورید و وعده را بیش از اندازه سنگین نکنید.
یک نکته مهم درباره جوش شیرین: گاهی برای نرم شدن لوبیاهای قدیمی از مقدار کمی جوش شیرین استفاده میشود، اما استفاده زیاد از آن توصیه نمیشود؛ چون میتواند روی طعم، بافت و کیفیت غذا اثر بگذارد. برای کاهش نفخ، خیساندن و تعویض آب انتخاب سادهتری است.
چه کارهایی نفخ حبوبات را بیشتر میکند؟
خوردن مقدار زیادی حبوبات در یک وعده، پخت ناقص، استفاده نکردن از روش خیساندن برای لوبیا و نخود و مصرف آب خیساندن از اشتباههای رایج هستند. همچنین اگر حبوبات برای مدت بسیار طولانی در دمای نامناسب خیس بمانند، ممکن است آب آنها کف کند و طعم نامطبوعی پیدا کنند.
اگر حبوبات را از شب قبل خیس میکنید و هوا گرم است، بهتر است ظرف خیساندن را در جای خنک یا یخچال قرار دهید. بعد از خیساندن نیز آب را دور بریزید و حبوبات را با آب تازه بپزید.
آیا همه حبوبات را باید خیس کرد؟
خیر. برای لوبیا و نخود، خیساندن چندساعته بسیار کاربردی است، اما عدس، دالعدس و بعضی حبوبات ریز معمولاً بدون خیساندن طولانی هم بهخوبی پخته میشوند. بنابراین لازم نیست برای همه حبوبات یک نسخه واحد داشته باشید.
خلاصه کاربردی: برای گرفتن نفخ لوبیا و نخود، حبوبات را پاک و بشویید، ۸ تا ۱۲ ساعت در آب سرد خیس کنید، در صورت امکان یک یا دو بار آب را عوض کنید، آب نهایی را دور بریزید و سپس حبوبات را با آب تازه کاملاً بپزید. اگر عجله دارید، چند دقیقه جوشاندن و تعویض آب میتواند روش سریعتری باشد.
